Euroasia insurance

Қисман зарар


Суғурта шартларига кўра тўлиқ нобуд бўлиш деб ҳисобланмайдиган мулкий зарар. Товон шартномани ҳисобга олиб, зарарланган қисм бўйича ҳисобланади.

Жаҳон тажрибаси

Мулк суғуртасида қисман зарар суғурталанган объектнинг тўлиқ нобуд бўлишидан фарқланади. Уларни ажратиш мезонлари ва товонни ҳисоблаш тартиби шартномага боғлиқ.
Жаҳон тажрибаси

Ўзбекистондаги ҳолат

EUROASIA Insurance КАСКО суғуртасида автомобил шикастланса, ҳисоблаш тиклаш харажатларига асосланади. Ҳодисанинг қопланиши ва товон миқдори шартнома шартларига қараб белгиланади.
Ўзбекистондаги ҳолат

Батафсил изоҳ

Тўқнашувда автомобилнинг қаноти ва бампери шикастланди. Эгаси суғурта компанияси таъмир учун пул тўлайдими ёки автомобилни нобуд бўлган деб ҳисоблайдими, шуни билмоқчи. Қисман зарар тушунчаси шу вазиятда учрайди: мулк шикастланган, лекин ҳодиса шартнома бўйича тўлиқ нобуд бўлиш мезонларига мос келмайди.

Содда қилиб айтганда:

  • Бутун автомобил учун товон ҳисоблаш ўрнига, шикастланган қисмлар тикланади.
  • «Қисман» сўзи тўлов фоизини эмас, зарарнинг кўламини билдиради.
  • Аввал шикастланиш сабаби ва полис шартлари текширилади, кейин товон ҳисобланади.

Автосуғуртада бу қандай ишлайди

Автомобилнинг ўзини ихтиёрий суғурталаш тури бўлган КАСКО бўйича зарар полисда танланган хавфлар асосида кўриб чиқилади. Ҳодиса шартномада қопланса, товонни ҳисоблашга тиклаш харажати асос бўлади. EUROASIA Insurance КАСКО офертасида шикастланган автомобил учун таъмирлаш харажатларини ҳисоблаш назарда тутилган; суғурталовчи таъмирни ташкил этиш ва унинг ҳақини тўлашга ҳам ҳақли.

Қисман зарар тўқнашувсиз ҳам юз бериши мумкин: масалан, дўл кузовни эзиши мумкин. Аввал бу хавф полисга киритилганини текшириш керак. Мурожаат қилиш тартиби йўл-транспорт ҳодисасисиз КАСКО бўйича товон олиш ҳақидаги мақолада тушунтирилган.

Тўлиқ нобуд бўлишдан фарқи нимада

Машинани таъмирлаш мумкинлигининг ўзи етарли эмас. Шартномада таъмир автомобил қийматига нисбатан ҳаддан ташқари қиммат деб ҳисобланадиган шартлар бўлиши мумкин. Бундай ҳолатда, айрим қисмларни таъмирлаш мумкин бўлса ҳам, тўлиқ нобуд бўлиш учун белгиланган ҳисоблаш тартиби қўлланади. Зарар баҳосини интернетдаги ҳаммага бирдек қўлланадиган фоиз билан эмас, ўз шартномангиз мезонлари билан солиштиринг.

Нега товон таъмир нархидан фарқ қилиши мумкин

Шартсиз франшиза — қопланадиган зарарнинг шартнома бўйича мижоз ўзи тўлайдиган қисми. Агар полисда белгиланган бўлса, товонни ҳисоблашда шу қисм чегирилади. Полисдаги чекловлар ва автомобил тўлиқ қийматига суғурталанмагани ҳам ҳисобга олинади.

Демак, қисман зарарда полис қоплайдиган таъмир харажати тўлиқ қопланиши ёки ундан шартномадаги чегирмалар айрилиши мумкин. Зарарнинг номи тўлов миқдорини белгиламайди.

Таъмирдан олдин нималарни текшириш керак

  • Шикастланиш сабаби суғурта қопламасига кирадими.
  • Шартномада шикастланиш ва тўлиқ нобуд бўлиш қандай фарқланади.
  • Таъмирлаш харажатлари қандай ҳисобланади ва қандай чегирмалар қўлланади.
  • Ҳодиса ҳақида қачон хабар бериш, кўрикни қандай келишиш ва қайси ҳужжатларни сақлаш керак.

Кўп учрайдиган хатолар ва бир вазият таҳлили

Автомобил эгаси кичик эзилган жойни кўриб, дарҳол устахонага борди. Аммо шикастнинг ҳажмига қараб ҳодиса қопланишини ёки қандай далиллар кераклигини билиб бўлмайди. Таъмирдан олдин суғурталовчи билан ҳаракатлар тартибини келишиб, шикастланган жойнинг фотосуратларини сақлаш керак.

Ҳар қандай таъмирни суғурта ҳодисаси деб ҳисоблаш ҳам хато. Масалан, EUROASIA Insurance КАСКО суғуртасида деталларнинг табиий эскириши қопланмайди. Зарар баҳосини устахона ҳисоби билан солиштирганда, қайси ишлар айнан қопланадиган ҳодисага боғлиқлигини текширинг. Товон тўлаш ҳақидаги қарор шартнома шартларига боғлиқ.

Қуйидаги вазиятлар тушунтириш учун тўқилган; суммалар ва шартлар фақат тушунчани изоҳлаш учун танланган.

Амалий мисоллар

1-ҳикоя: таъмир харажати қопланди

Вазият:

Тошкентлик Нодира тўқнашувда автомобилининг қанотини шикастлади. Ушбу ўқув мисолида ҳодиса полис билан қопланган, келишилган таъмир нархи 3 000 000 сўм, чегирмалар йўқ.

Ечим:

Суғурталовчи таъмир учун 3 000 000 сўм тўлайди. Автомобил тиклангани учун зарар қисман ҳисобланади; бу таъмирнинг фақат бир қисми тўланишини англатмайди.

2-ҳикоя: харажатнинг бир қисмини эгаси тўлайди

Вазият:

Қопланадиган ҳодисадан кейин самарқандлик Азизнинг автомобилини таъмирлаш харажати 5 000 000 сўм деб баҳоланди. Унинг шартли мисолдаги шартномасида 1 000 000 сўмлик Шартсиз франшиза бор, бошқа чегирмалар йўқ.

Ечим:

Товон 4 000 000 сўмни ташкил этади, қолган 1 000 000 сўмни Азиз тўлайди. Тўлов франшиза сабабли камаяди, зарар «қисман» деб аталганлиги сабабли эмас.

3-ҳикоя: эскириш сабабли таъмир

Вазият:

Андижонлик Бекзод османинг эскирган деталларини 2 000 000 сўмга алмаштириши керак. Ўқув мисолидаги шартномада табиий эскириш қопламага киритилмаган.

Ечим:

Суғурталовчи бу 2 000 000 сўмни тўламайди. Автомобилни таъмирлаш мумкинлигининг ўзи харажатни суғурта ҳодисасига айлантирмайди.

Энг машҳур атамалар

ЙТҲ

Бу транспорт воситаси ҳаракати жараёнида ёки унинг иштироки билан одамлар, транспорт воситалари, йўл иншоотлари ёки бошқа мол-мулкка зарар етган йўл ҳодисасидир.

Европротокол

Бу ЙТҲни ЙПХ ходимларини чақирмасдан соддалаштирилган тартибда расмийлаштириш усули бўлиб, унда ҳайдовчилар ҳодиса ҳолатларини суғурта учун ўзлари қайд этадилар.

Ихтиёрий автосуғурта (КАСКО)

КАСКО — бу бошқанинг машинасини эмас, айнан сизнинг автомобилингизни ҳимоя қиладиган суғурта. Жуда содда айтганда, бу машина учун молиявий ёстиқчага ўхшайди: авария бўлса, ойна синса, автотураргоҳда шикаст етса, дарахт тушса ёки ҳатто машина ўғирланса ҳам, катта харажатларнинг бир қисмини суғурта компанияси ўз зиммасига олиши мумкин. Асосий ғоя оддий: КАСКО сизни катта автомобил харажатлари билан ёлғиз қолдирмасликка ёрдам беради.

Автофуқаролик жавобгарлиги

Автофуқаролик жавобгарлиги — транспорт воситасидан фойдаланишда бошқа одамларга ёки уларнинг мол-мулкига етказилган зарарни қоплаш мажбурияти. Зарар учун ким жавобгар бўлиши қонун ва ҳодиса ҳолатларига кўра белгиланади.

Автокредит (автокредитда суғурта)

Автокредитда суғурта шунчаки машинанинг ўзи билан эмас, балки машинани кредитга олиш билан боғлиқ ҳимоядир. Жуда содда айтганда, банк автомобил учун пул беради ва машина ҳам, тўловлар жараёни ҳам ҳимояланган бўлишини хоҳлайди. Шу сабаб автокредит билан бирга кўпинча суғурта ҳам бўлади: у машина билан жиддий муаммо юз берса, ҳам банк, ҳам қарз олувчи учун хатарни камайтиришга ёрдам беради.

EURO KASKO

Бу модулли автосуғурта маҳсулоти бўлиб, унда автомобил эгаси машинанинг қайси қисмлари ва қайси хатарларини суғурта қилишни ўзи танлайди.

Бошқа тоифалар

Суғурта бўйича маслаҳат керакми?

Мутахассисларимиз энг яхши суғурта ҳимоясини танлашда ёрдам беради